معنی و توضیحات شعر «نیایش» فارسی ششم

قالب شعر: مثنوی

«خدایا جهان پادشاهی توراست                      ز ما خدمت آید خدایی توراست»   ۴ جمله

معنی: خداوندا پادشاهی جهان از آن توست، خداوندی برای تو است و ما باید بندگی و خدمت تو را به جا آوریم.
نهاد: پادشاهی جهان/ خدمت/ خدایی
متمم: تو/ ما
حرف اضافه: را / از
آرایه: تلمیح به آیه قرآن و لله ملک السماوات و الارض (پادشاهی زمین و آسمان از آن خدا است) و تضاد (خدایی و خدمت)

«پناه بلندی و پستی تویی (هستی)                    همه نیستند آنچه هستی تویی (هستی) »   ۴ جمله

معنی: نگهبان و محافظ آسمان بلند و زمین پست تو هستی، همه ی موجودات فانی هستند و آنچه می ماند فقط تویی.
ترکیب اضافی: پناه بلندی؛ پناه پستی
نهاد: تو(مصراع اول)/ همه(مصراع دوم)/ تو (مصراع دوم)
آرایه: تلمیح و تضاد

«همه آفریدست بالا و پست                   توی (هستی) آفریننده ی هرچه هست» ۳ جمله

معنی: خداوند خالق آسمان بلند و زمین هموار است، خداوندا تو خالق هرچه وجود دارد هستی.
نهاد: بالا و پست/ تو
آرایه: تلمیح و تضاد

«خرد را تو روشن بصر کرده ای                چراغ هدایت تو بر کرده ای» ۲ جمله

معنی: چشمان عقل و خرد را تو بینا کرده ای و هدایت را مانند چراغ روشنی به پا کرده ای
نهاد: تو (در مصراع اول و دوم)
مفعول: خرد، چراغ هدایت
آرایه: تشبیه هدایت به چراغ و تشخیص (شاعر خرد را جانداری فرض کرده که چشم دارد.) و تناسب (روشن، بصر، چراغ)

«جهانی بدین خوبی آراستی                   برون زان که یاریگری خواستی» ۲ جمله

معنی: جهان را به این زیبایی آراسته کرده ای بدون آنکه از کسی یاری و کمک بگیری.
مفعول: جهانی/ یاریگری
قید: بدین/ خوبی
نهاد: تو (در هر دو مصراع)
آرایه: تلمیح

«خداوند مایی (هستی) و ما بنده ایم                            به نیروی تو یک به یک زنده ایم» ۳ جمله

معنی: تو خداوند ما هستی  ما بنده ی شما هستیم و به نیروی تو یک به یک زنده هستیم.
نهاد: تو/ ما / یک به یک

«رهی پیشم آور که فرجام کار                    تو خشنود باشی و ما رستگار(باشیم)» ۳ جمله

معنی: (خداوندا) راهی را مقابل ما قرار بده که در پایان کارمان به رستگاری و خوشبختی برسیم و تو نیز از ما راضی و خشنود باشی.
قید: فرجام کار
مفعول: رهی
نهاد: تو/ تو / من

4

وبلاگ-کد لوگو و بنر

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

Time limit is exhausted. Please reload the CAPTCHA.